17 april 2020

Hoe zat dat nou ook alweer? De burcht van Breda

Het huidige kasteel van Breda was natuurlijk geen echt kasteel. Wel was het één van de fraaiste renaissancepaleizen van Noordwest Europa en waarvan de bouw startte  op initiatief van Hendrik III in 1536. Daartoe liet hij een deel van de 14e eeuwse burcht van Jan van Polanen slopen.
De laatste resten van deze burcht werden pas in 1827 gesloopt bij de ombouw van het paleis tot de Koninklijke Militaire Academie.

kasteel_1_low.jpg kasteel_2_low.jpg
De burcht van Polanen op het stadsaanzicht uit 1520 en een pentekening met het restant van de burcht met één toren (de Polanentoren) en één vleugel vlak voor de sloop ten behoeve van de KMA in 1827. (Bron: Links, detail uit het paneel met stadsaanzicht van Breda, collectie Stedelijk Museum Breda. Rechts, anoniem 1825, Universiteitsbibliotheek Leiden, coll. Bodel Nijenhuis inv. 314-III-25)

In 1992 kon er archeologisch onderzoek plaatsvinden tussen de twee achtervleugels van het KMA gebouw. Daarbij werden de resten gevonden van twee vleugels van de oude burcht met daartussen een oudere toren ( (linker toren op de linker afbeelding). In beide zalen werden resten van de vloeren en haarden gevonden. Niet geheel duidelijk werd of de burcht door een daadwerkelijke gracht werd omringd of dat het in een natte moerassige omgeving stond. 

kasteel_3_low.jpg
Overzicht van de opgegraven delen van de oude burcht en de kapel die bij het 16e eeuwse paleis behoorde.Gestippeld de gereconstrueerde delen.

Zoals op het 16e eeuwse stadsaanzicht te zien is was er geen sprake van een eenvoudig rechthoekige burcht met hoektorens. Er was al een oudere toren in het kasteel opgenomen en aan de zuidzijde zijn diverse afwijkende bouwwerken te zien. Daarbij in ieder geval een nieuwe vleugel die kort na 1462 in opdracht van Jan IV van Nassau is gebouwd. Deze bouwdelen zijn voorafgaand aan uiteindelijke voltooiing van het Renaissancepaleis in 1685 gesloopt.

kasteel_5_low.jpg kasteel_4_low.jpg
Het opgravingsterrein tussen de achtervleugels van de KMA met op de linker afbeelding links de 16e eeuwse paleiskapel  en rechts daarvan de opgegraven delen van de Polanenburcht. Rechts een overzichtsfoto met de ligging van de gevonden kasteelresten ten opzichte van het gehele gebouw.

Deel dit bericht

Nieuwsbrief