't Gulden Calff. Brouwerij van 1538 tot 1590
Tolbrugstraat 15 oost - Pondboek 631 - Kadastraal Minuutplan A855
Het huis ’t Gulden Calff lag aan de zuidzijde van de Tolbrugstraat niet ver van de Tolbrugpoort. In 1538 is voor het eerst sprake van een brouwhuis achter dit huis. Dit bijgebouw is ogenschijnlijk in 1544 gesloopt. Twee jaar later is er sprake van een mouthuis achter het huis. Een mouterij produceert mout op basis van granen, door het in water te weken waardoor het graan ontkiemt, en het daarna te drogen. Dit proces heet mouten. Mout wordt nog steeds gebruikt bij de productie van bier, jenever, whisky en een aantal voedingsmiddelen.
Hierna is overwegend sprake van een mouterij, maar in 1590 toch ook weer van een brouwerij. Later dat jaar is de laatste vermelding van brouwactiviteiten bij dit pand. In 1640 koopt de eigenaar van de ten westen gelegen brouwerij het Rooden Schilt dit pand en voegt beide panden samen (zie voor verdere geschiedenis de beschrijving van die brouwerij).
15-7-1538 |
De pachters van de bieraccijnsen verkopen aan Henricken Godert Piggen een huis en erve genaamd ’t Gulden Calf met het brouwhuis of achterhuis en plein daarachter, gelegen in de Tolbrugstraat naast Peter IJsacx huis en erve oost en de kinderen van Cornelis Piggen huis en erve west |
20-6-1544 |
Henrick Godert Piggen verkoopt aan Peteren Cornelis Koecx en Lijsbethen Adriaen Willem Roevers een huis en erve genaamd ‘t Gulden Calf met de hove daarachter daarop eertijds zeker brouwhuis of achterhuisje stond welk door de verkoper is afgebroken, gelegen in de Tolbrugstraat naast Michiel Cornelis Piggen huis en erve west en Peter Aert IJsacx huis en erve oost, achter komende aan der stadt oude vesten |
11-2-1546 |
Peter Cornelis Koecx vestigt een jaarlijkse cijns op zijn huis, mouthuis, hovinge en erffenisse genaamd ’t Gulden Calf, gelegen aan de Tolbrugstraat naast Henrick Cornelis Piggen huis en erve west en Peter Aert IJsacx huis en erve oost, achter aan der stadt van Breda oude vesten |
27-3-1555 |
Peter Cornelis Koecx verkoopt aan Lambrechten van Scharenborch Willems een huis, mouthuis en erve genaamd het Gulden Calf met het hofje daarachterin de Tolbrugstraat naast Peter Anthonis Mathijs huis en erve west en Peter IJsacs erfgenamen huis en erve oost, achter komende aan der stadt oude vesten |
16-4-1574 |
Lambrecht van Scharenburch Willems verkoopt aan Mathijsen Anthonis Vrients, brouwer, het huis, mouthuis en erve genaamd het Gulden Calf met het hofje erachter |
21-03-1575 |
Mathijs Anthonis Vrients, brouwer, draagt over aan Jannen Claes van Heusden het huis, mouthuis en erf genaamd het Gulden Calf met het hofje daarachter. Mathijs Vrients wordt eigenaar van het huis de Olijtonne in de Boschstraat |
30-8-1582 |
Jan Claes van Heusden brouwer in ’t Gulden Calf |
28-11-1586 |
Jan Claessen van Heusden moet een jaarlijkse cijns betalen op zijn huis, mouthuijs, hovinge en erffenisse genaamd ‘t Gulden Calf, gestaan in de Tolbrugstraat neven henrick Cornelis Piggen huis en erve was west |
31-8-1589 |
Jan Claessen van Heusden heeft een schuld bij Jaspers Jacop Jan Cristiaenssen van 200 Kgl van de koop van de brougetouwe in het huis het Haenken in de Lange Brugstraat. Hij heeft ook de tonnen en halfvaten Bredasche oft Delfsche te weten elke ton en twee halfvaten voor een ton op conditie dat de Bredasche vaetbaer zullen wesen voor 22 st, te weten 200 Kgl eens |
24-07-1590 |
Jan Claessen van Heusden zet als onderpand zijn huis en brouwerij, gestaan inde Lange Brugstraat genaamd het Gulden Calff |
6-10-1590 |
Joris Adriaenssen koopt uit ’s heeren hand het huis en erffenisse genaamd ’t Gulden Calff toebehorenden Jan Claessen van Heusden en zijn kinderen in de Tolbrugstraat |
1594 |
Jan Claessen van Heusden huijs en erf genaamd ’t Gulden Calff |
13-2-1609 |
Jan Adriaen Verheijen en de erfgenamen van wijlen Philips Peter Anthonissen verklaren dat Geertruijdt Zebrecht Nouten, weduwe van Marten Peter Vingerhoets, hen hantvollinge heeft gedaan als naerenthefferesse op het huijs en erf genaamd ’t Gulde Kalf gestaan in de Tolbrugstraat, eertijds toebehoord hebbende aan t Jan Claes van Heusden |
4-3-1624 |
Anneke Willem Cornelissen van Hal, weduwe van Claes Joris van der Noot, zet als borg haar huijs en erf genaamd het Vergulde Calff, gestaan in de Tolbrugstraat naast Cornelis Anthonis Oomen de brouwers huijs en erf genaamd den Rooden Schilt en de erfgenamen van Adriaen Geeritssen huijs en erf genaamd het Mollenken |
8-4-1627 |
Anneke Willem Cornelis van Hal, weduwe van Niclaes Joris Anthonis Benedictus die wielmaecker was, verbindt als onderpand haar huijs en erf genaamd het Vergulde Calff, gestaan in de Tolbrugstraat naast Jacop Anthonis Wachmans de jonge huijs en erf genaamd het Meulentken en de erfgenamen van Cornelis Anthonis Oomen huijs en erf, achter aan de Nieuwen Weg |
5-3-1640 |
Anneke Willem Cornelissen van Hal, weduwe van Henrick Stoffel Haecx, verkoopt aan Bartholomeeus Adriaensen van Baerl, brouwer, het huijs en erf genaamd het Vergulde Kalff met het plein, twee achterwoningen, gestaan in de Tolbrugstraat naast het huijs en erf genaamd het Molentken van de erfgenamen van Sara Hoevenaers oost en het huijs en erf genaamd het Rooden Schilt van de koper west, achter zuid komende aan de Nieuwen Weg. De koper voegt dit huis samen met brouwerij den Rooden Schilt |