IJpelaar (gehucht)

Gebieden
1250 tot heden
  • De Laarhovense hoeve aan de Seminarieweg. (foto: Johan van Gurp, coll.Stadsarchief Breda id. JVG19830801033  

Voordat de wijk IJpelaar midden jaren '60 werd gebouwd (in een gebied dat "het Broek" heette) bestond er al een buurtschap IJpelaar: de huidige Seminarieweg.
Oorspronkelijk was IJpelaar een heerlijkheid met enkele pachthoeven, voor het eerst genoemd in 1280. Het groeide uit tot een gehuchtje van verspreide boerderijen langs de straat die in Bavel uitkwam. Het naastliggende kasteel IJpelaar werd in de 19de eeuw vervangen door een landhuis dat weer vervangen werd door het Seminarie IJpelaar.
Bij IJpelaar behoorde de IJpelaarse Akker, IJpelaarse Bossen, IJpelaars Broek en gemeynte (gemeenschappelijke gronden). Ook een aanwijzing dat de deze toponiem al bijzonder oud is.
Het eerste lid van IJpelaar is iep, de boomsoort, Ulmus campestris L., een boom die ongeveer 30 m. hoog kan worden. Het element iep of epe treffen we ook aan in de naam Epelenberg op de grens van Teteringen en Heusdenhout. Laar staat in de Kempen meestal voor 'woeste, onbebouwde grond, meestal in gemeenschappe­lijk gebruik', of ook wel 'open plek in een bos'. Hier was het dan misschien een open plek in een iepenbos.

CHI_28_062_IJpelaar_1870_low.jpg CHI_28_062_IJpelaar_lufo_low.jpg
Het gehucht IJpelaar op de topografische kaart van 1870 en op een actuele luchtfoto. Links op de linkerkaart de lage gronden  (het Broek) van de latere wijk IJpelaar.
In 1517 blijken er drie boerderijen bij IJpelaar te horen. Eén daarvan zal in elk geval de latere Laarhovense Hoeve te zijn. De andere twee worden als Grote en Kleine Hoeve van IJpelaar aangeduid. Bij de Kleine Hoeve wordt in de late 18de eeuw een landhuis gebouwd, Klein Ypelaar, dat al weer in 1866 vervangen wordt door een nieuw landhuis. Het landgoed staat dan bekend als Nieuw IJpelaar.

Ook interessant

Heusdenhout (gehucht)
Heusdenhout (gehucht) 1300 tot 1969
Heusdenhout is een oud gehucht waarin het centrum, de kapel uit 1518, ...
Gebieden
Opgraving Seminarieweg 2014
Sporen van menselijke aanwezigheid in de vroege steentijd...
Archeologie
Heerlijkheid IJpelaar
Heerlijkheid IJpelaar 1280 tot heden
De Heerlijkheid IJpelaar was vermoedelijk een leengoed van de heer van...
Gebieden
Bouwwerken
Straatnamen Blauwe Kei en IJpelaar
Historisch gezien behoren de wijken Blauwe kei en IJpelaar tot de voor...
Gebieden
Kartering Kasteel IJpelaar 2008
In het voorjaar van 2008 heeft er in het parkje achter het vm. seminar...
Archeologie

Locatie

Deel dit artikel

Facebook Twitter

Downloads