Havermarkt (Centrum)

Gebieden
1490 tot heden
  • De Havermarkt was in 1902 de plaats waar op marktdagen de karren van de voerlieden werden gestald. (Beeldcollectie Stadsarchief Breda)  

De Havermarkt staat tegenwoordig vooral bekend als uitgaanscentrum, maar in vorige eeuwen had deze locatie voornamelijk de functie van marktplein.

Nieuwstraten

Na de stadsbrand van 1490 tot aan de Beeldenstorm van 1566 is in Breda een groot aantal nieuwe straten aangelegd, de zogenaamde nieuwstraten. Doel hiervan was waarschijnlijk het verbeteren van de verkeersstructuur (Nieuwstraat, Kraanstraat, Sint Annastraat, Halstraat) en het creëren van marktpleinen (Nieuwe Korenmarkt of Havermarkt en Nieuwe Vismarkt). Bij enkele straten was het uitdrukkelijk de bedoeling bouwgrond te ontsluiten (Cingelstraat, Begijnhof, Keizerstraat en Nonnenveld).

De stadsbrand van 1490

Voorheen maakte de Havermarkt deel uit van de Visserstraat. In 1490 brandde een groot deel van de westelijke helft van de Bredase binnenstad af. De middeleeuwse huizen in de stad Breda waren veelal gebouwd als vakwerkhuizen en gedekt met riet. De zomer van 1490 was warm en droog en er waren veel grote branden in steden en dorpen. Op 27 augustus brak brand uit in een huis aan de Vismarkt. De wind kwam uit het noordoosten en de meeste huizen aan de Vismarktstraat, Visserstraat, een gedeelte van de Torenstraat, de Tolbrugstraat en een gedeelte van de Lange Brugstraat brandden af.

De aanleg van de Nieuwe Korenmarkt of Havermarkt

Vanaf 1492 werd een nieuwe Korenmarkt aangelegd, de tegenwoordige Havermarkt. In 1493 werden er kasseistenen aangevoerd en in 1495 was de Nieuwe Markt klaar. In 1503 werd nog een bornput of waterput gegraven. De naam Havermarkt duikt voor het eerst op in 1515. Blijkbaar werden hier allerlei soorten van koren en haver aangeboden. In de achttiende eeuw werden hier groenten, eieren en boter verkocht. De Havermarkt werd daarom ook wel de Botermarkt genoemd. In 1740 is een andere naam voor de Havermarkt de Groenmarkt. In de negentiende eeuw was de Havermarkt beplant met lindebomen.

Place du Tertre

Rond 1960 begon de Havermarkt zich te ontwikkelen tot het uitgaanscentrum van Breda. In 1960 droomde men van de Havermarkt als een voor toeristen aantrekkelijk plein, een soort Place du Tertre, zoals op Montmartre. In 1964 kwam er nieuwe bestrating en werden er weer bomen geplant. In 1972 kwam er een oude, gietijzeren brievenbus en in 1973 werd er wekelijks een antiekmarkt georganiseerd. Kroon op het werk was een Parijse lantaarnpaal midden op het plein.

Literatuur

J.H. van Hooydonk, ‘De stadsbrand van 1490 in Breda, de stedebouwkundige gevolgen, deel II: stedebouwkundige ingrepen in de oude stadsstructuur’, in Engelbrecht van Nassau, jaargang 1997, nummer 1.
Wim Hupperetz, Het geheugen van een straat, achthonderd jaar wonen in de Visserstraat te Breda (Utrecht, 2004).
Gerard Otten, De straten van Breda (Breda, 1988).

Ook interessant

Straatnamen Breda Centrum
Straatnamen Breda Centrum 1125 tot heden
Praktisch alle straatnamen in de binnenstad van Breda zijn uiteraard o...
Gebieden
Adriaan van Bergen
Adriaan van Bergen 1552 tot 1620
Adriaan van Bergen is bekend geworden als de turfschipper die prins Ma...
Personen
'Steeg achter de Vismarkt' (Centrum)
De Steeg achter de Vismarkt aan de Haven is een openbare weg....
Gebieden
Vismarktstraat (Centrum)
Vismarktstraat (Centrum) 1100 tot heden
Op de Vismarktstraat werd de vis verkocht....
Gebieden
'Enge Steeg' (Centrum)
'Enge Steeg' (Centrum) 1400 tot heden
De binnenstad van Breda wordt doorschoten met oude stegen....
Gebieden
Visserstraat en 'Vissershof' (Centrum)
Visserstraat (Centrum) 1175 tot heden
In de middeleeuwen werd de Visserstraat bewoond door aanzienlijken....
Gebieden
Reigerstraat (Centrum)
Reigerstraat (Centrum) 1350 tot heden
De Reigerstraat ligt in het uitgaanscentrum van Breda....
Gebieden
Torenstraat (Centrum)
Torenstraat (Centrum) 1100 tot heden
De Torenstraat is de straat die onder de Grote Toren langs loopt....
Gebieden
Waarneming Havermarkt riolering 1995
Bij de vervanging van het 19e eeuwse hoofdriool aan beide zijden van ...
Archeologie
Havermarkt Bredase Place du Tertre
De mensen kregen meer geld en meer vrije tijd en vooral jongeren wilde...
Gebieden
Trapgevel 'Vogel Struys'
Trapgevel 'Vogel Struys' 1529 tot heden
Het huis Vogel Struis wordt al genoemd in 1529. In Breda komen geen st...
Bouwwerken
Stenen trapgevels
Stenen trapgevels 1495 tot 1566
Na de stadsbranden van 1490 en 1534 werden de huizen herbouwd in steen...
Bouwwerken
De Nieuwstraten
De Nieuwstraten 1495 tot 1566
Na de stadsbrand van 1490 is tot aan de Beeldenstorm van 1566 in Breda...
Gebieden

Locatie

Deel dit artikel

Facebook Twitter